PRD-009 - NEMO ESSAY
Nguồn: SRC-1153 (chủ dự án 30.09.2026). Trang công khai trên nemo12.com: SRC-1152. Thiết kế: SDD-051. Địa chỉ:
learn.nemo12.com/essay.
1. Là gì
NEMO ESSAY là khoá học bài luận xin học đại học: 12 buổi online theo nhóm nhỏ, có người hướng dẫn, học phí 8.000.000đ. Khu learn.nemo12.com/essay là chỗ learner làm việc giữa các buổi: đọc bài mẫu có chú giải, gom câu chuyện, leo bậc suy ngẫm, viết bản nháp để mentor đặt câu hỏi, luyện "Show, don't tell".
Nguyên tắc xuyên suốt: mọi chữ trong bài là của learner. Mentor và AI chỉ hỏi. Common App coi nội dung AI viết thực chất là gian lận, và một bài luận mất giọng người viết thì mất đúng thứ duy nhất nó có.
2. Quyết định đã chốt (30.09.2026)
| # | Quyết định |
|---|---|
| 1 | Ai đã đăng nhập cũng đọc được thư viện. Công cụ viết (Story Bank, Reflection Ladder, bản nháp, nhận xét mentor, AI coach, bài luyện) chỉ cho learner đã ghi danh |
| 2 | Ghi danh chép luồng NEMO SPEAK: /essay/register hiện thông tin chuyển khoản tạm từ paymentConfig.ts (kèm cảnh báo khi chưa bật), nội dung chuyển khoản ESY-XXXXXX; admin bấm "Đã nhận tiền", mã ESSAY-XXXXXX gửi qua email, nhập mã là ghi danh |
| 3 | Bảng đơn và ghi danh riêng (essay_course_orders, essay_enrollments), cùng hình dạng bảng của SPEAK; tab admin "Đơn SPEAK" hiện cả đơn ESSAY. Lý do chọn bảng song song: SDD-051 §4 |
| 4 | Nút chính trang Essay công khai trên nemo12.com trỏ tới learn.nemo12.com/essay/register; chữ khuôn học đổi thành "12 buổi online theo nhóm nhỏ, có người hướng dẫn" |
| 5 | Nhãn, tiêu đề, nút, tên kỹ năng tiếng Anh; giải thích, ghi chú highlight, hướng dẫn bài tập tiếng Việt (dòng mới trong bảng ngôn ngữ của CLAUDE.md) |
| 6 | 12 bài mẫu NEMO12 TỰ BIÊN SOẠN, học sinh hư cấu: 2 bài mỗi loại Personal Statement, Why Major, Why College, Activities, Community, Challenge. Nhãn "Bài mẫu do Nemo12 biên soạn" và lời dặn "study, don't copy" |
| 7 | AI coach và bài luyện Show, don't tell vào P0 theo chủ dự án |
| 8 | Mentor dùng cổng mentor có sẵn (apps/mentors), chỉ thấy learner được giao (mentor_assignments), chỉ thêm nhận xét, không bao giờ sửa chữ của learner, chặn ở API |
| 9 | Nhật ký quá trình dựng từ các lượt lưu (snapshot), không theo dõi phím gõ |
| 10 | Đọc to (read-aloud) để P2: giọng speak-audio sinh theo từng câu của chủ đề speak, làm cho 12 bài dài là một lượt sinh và lưu R2 riêng, không rẻ |
3. Chín kỹ năng và sáu bước
Chín vùng kỹ năng, mỗi vùng một màu và một biểu tượng, dùng chung cho highlight bài mẫu, lăng kính thư viện, thẻ câu chuyện, câu hỏi của coach và Rubric tag của mentor: Self-Discovery, Story Discovery, Narrative, Reflection, Essay Thinking, Structure, Voice, Writing, Revision.
Sáu bước hành trình: Discover, Collect, Select, Develop, Refine, Assemble. Mỗi bài mẫu gắn một tới ba bước.
4. Danh sách tính năng đề xuất
| # | Tính năng | Ưu tiên | Vòng này |
|---|---|---|---|
| 1 | Lens Library: thư viện lọc theo lăng kính kỹ năng, loại bài, chủ đề, bước | P0 | ✔ |
| 2 | Annotated highlights: 8-15 đoạn đánh dấu sẵn mỗi bài, ghi chú tiếng Việt vì sao đoạn ấy hiệu quả | P0 | ✔ |
| 3 | Bilingual aligned reading: EN/VI song song trên màn rộng, công tắc trên điện thoại, bấm câu sáng câu cặp | P0 | ✔ |
| 4 | Personal notes/highlights: highlight và ghi chú riêng, gom về "My notebook" | P0 | ✔ |
| 5 | Story Bank: câu hỏi gợi ý, câu trả lời thành thẻ câu chuyện có tag | P0 | ✔ |
| 6 | Reflection Ladder: sáu bậc, bậc sau mở khi bậc trước đủ dài | P0 | ✔ |
| 7 | Draft workspace + version history: bản nháp theo đề, snapshot mỗi phiên lưu, lịch sử, so sánh | P0 | ✔ |
| 8 | Mentor inline comments: Question, Observation, Rubric tag; ưu tiên suy nghĩ; không sửa chữ | P0 | ✔ |
| 9 | Process log: dòng thời gian quá trình từ snapshot, không phải phím gõ | P0 | ✔ |
| 10 | Socratic AI coach: chỉ 3-5 câu hỏi gắn chín kỹ năng | P0 (chủ dự án) | ✔ |
| 11 | Show-don't-tell drills: 15+ câu kể, viết lại thành cảnh, so với 2 bản mẫu | P0 (chủ dự án) | ✔ (18 bài) |
| 12 | Prompt decoder theo từng trường | P1 | |
| 13 | Portfolio / bản đồ phủ các chiều của hồ sơ | P1 | |
| 14 | Radar tiến bộ theo chín kỹ năng | P1 | |
| 15 | Đếm chữ + chế độ cắt 10% | đếm chữ P0, cắt 10% P1 | đếm chữ ✔ |
| 16 | Dò sáo ngữ (chỉ hỏi, không viết lại) | P1 | |
| 17 | Kiểm tra giọng nhất quán giữa các bài | P2 | |
| 18 | Theo dõi hạn nộp (ED/EA/RD/UCAS) | P2 | |
| 19 | Cohort peer review (đọc 2 bài để được đọc 1) | P2 | |
| 20 | Đọc to bài mẫu | P2 |
5. Vì sao làm như vậy: khảo sát hiện trạng
- JHU "Essays That Worked" nhận xét cả bài chứ không chỉ vào từng đoạn, và không lọc được theo kỹ năng. Learner đọc xong biết bài hay nhưng không biết CÂU NÀO làm nó hay. Lý do của tính năng 1-2.
- Bài tập brainstorm của College Essay Guy là trang tĩnh, không nối với bản nháp: câu trả lời nằm một nơi, bài luận nằm nơi khác. Story Bank giữ câu trả lời thành thẻ có tag để kéo vào bản nháp (tính năng 5-6).
- Grammarly Authorship chứng minh tác giả bằng cách phát lại từng phím gõ, xâm phạm quá mức; và chính AI viết lại của nó bào mòn giọng người viết. Nemo dùng snapshot theo phiên lưu (tính năng 9) và AI chỉ hỏi (tính năng 10).
- Chế độ gợi ý của Google Docs mời người sửa viết chèn chữ của mình vào bài: một cửa cho viết hộ. Mentor của Nemo chỉ có nhận xét neo vào đoạn chữ, API không có đường ghi chữ (tính năng 8).
- Dịch vụ tại Việt Nam thu 15-40 triệu đồng cho việc "sửa bài", và phần sửa thường trượt thành viết hộ.
- Common App coi nội dung AI viết thực chất là gian lận. Học sinh cần một quy trình mà AI không bao giờ chạm vào câu chữ, và một nhật ký chứng minh được quá trình.
6. Ranh giới không vượt
- Không nơi nào trong sản phẩm sinh câu văn cho bài luận của learner: coach bị lọc sau khi sinh (SDD-051 §7), mentor không có quyền ghi.
- Ghi chú và highlight của learner là riêng tư: chỉ chính chủ đọc, kể cả bố mẹ và mentor cũng không.
- Không ghi phím gõ.
7. Bản quyền và nguồn bài mẫu
- Bài luận đã công bố (của trường, sách, trang web) và bản dịch của chúng đều cần giấy phép. Vì vậy mọi bài trong thư viện là bài Nemo12 tự biên soạn với học sinh hư cấu, không tên thật, không thương hiệu thật.
- Một hướng sau này (P2): bài của cựu học sinh Nemo12. Chỉ làm khi có giấy phép bằng văn bản của chính học sinh, và của bố mẹ nếu học sinh dưới 18 tuổi, nêu rõ phạm vi (đăng trong thư viện, dịch, chú giải) và quyền rút lại.
- Câu hỏi đề bài trong thư viện và khu viết được viết lại bằng lời của Nemo12, không chép nguyên văn đề chính thức.
8. Kiểm chứng
- API: vitest hành vi trên D1 thật (SDD-051 §9).
- Giao diện: e2e với API giả lập, và mọi trang
/essay/**trongmobileAudit(375px và 320px). - Nội dung:
node scripts/audit-content.mjskhuessay(độ dài, căn câu, số highlight, không em dash).