Module 1.2 · Group by criteria (Phân nhóm theo tiêu chí)
Thuộc Package 1 · Observe & Classify.
Tôi xếp nhóm sinh vật theo một tiêu chí tôi nói ra được, và người khác dùng lại được.
| Unit | 4 |
| Mastery level | 2 tới 12 |
| Lớp (VN) | 2 tới 12 |
| Key concept chính | Patterns (Quy luật) |
Unit 1 · Same and different (Giống và khác)
Tôi sẽ làm được chỉ ra hai sinh vật giống nhau ở đâu và khác nhau ở đâu.
Mastery level 2-6 · Lớp 2-7 · Patterns (Quy luật)
| Bậc | Learner làm được gì |
|---|---|
| Đang hình thành | Chỉ nói "khác nhau" mà không chỉ ra ở điểm nào |
| Đạt | Liệt kê được các điểm giống và khác cụ thể |
| Vững | Nhận ra điểm giống quan trọng khác với điểm giống ngẫu nhiên |
Bằng chứng đạt. Learner so cá voi với cá và chỉ ra dù trông giống nhau, cách thở của chúng khác hẳn.
Hiểu lầm thường gặp. Trông giống nhau thì họ hàng gần nhau. Cá voi giống cá về hình dáng nhưng gần với bò hơn về mọi mặt khác. Đây là bước đầu tiên chuẩn bị cho Module 4.4 về tiến hoá.
Knowledge node. So sánh sinh vật · Đặc điểm chung · Đặc điểm riêng
Unit 2 · Name your criterion (Nói rõ tiêu chí của mình)
Tôi sẽ làm được nói ra tôi đang xếp nhóm dựa vào điều gì, thay vì xếp theo cảm giác.
Mastery level 4-8 · Lớp 5-9 · Patterns (Quy luật)
| Bậc | Learner làm được gì |
|---|---|
| Đang hình thành | Xếp nhóm đúng nhưng không nói được dựa vào đâu |
| Đạt | Nêu rõ tiêu chí; mọi cá thể đều xếp được theo tiêu chí đó |
| Vững | Nhận ra cùng một tập sinh vật xếp được nhiều cách, tuỳ tiêu chí chọn |
Bằng chứng đạt. Learner xếp cùng một nhóm sinh vật theo ba tiêu chí khác nhau và ra ba cách chia khác nhau, cả ba đều hợp lệ.
Hiểu lầm thường gặp. Có một cách phân loại đúng duy nhất. Cách chia phụ thuộc vào mục đích: nhà sinh học tiến hoá, người làm nông và bác sĩ thú y chia cùng một tập động vật theo ba cách rất khác nhau, và cả ba đều có ích.
Knowledge node. Tiêu chí phân loại · Phân nhóm · Tính nhất quán của tiêu chí
Unit 3 · Use a classification key (Dùng khoá phân loại)
Tôi sẽ làm được dùng một khoá lưỡng phân để xác định tên một sinh vật lạ.
Mastery level 5-10 · Lớp 6-11 · Form (Hình thái) · Patterns (Quy luật)
| Bậc | Learner làm được gì |
|---|---|
| Đang hình thành | Bỏ qua các bước, đoán theo hình |
| Đạt | Theo đúng từng bước của khoá và ra kết quả đúng |
| Vững | Nhận ra khi mẫu vật không khớp bước nào, và biết đó là dấu hiệu gì |
Bằng chứng đạt. Learner xác định đúng một sinh vật chưa từng học, chỉ bằng khoá phân loại.
Hiểu lầm thường gặp. Nếu không ra kết quả thì mình dùng sai khoá. Có thể khoá đó không bao gồm loài này, và nhận ra giới hạn của công cụ là một phần của việc dùng công cụ.
Knowledge node. Khoá lưỡng phân · Định loại · Đặc điểm chẩn đoán
Unit 4 · Build your own key (Tự dựng khoá phân loại)
Tôi sẽ làm được tự tạo một khoá để người khác phân biệt được các sinh vật tôi đưa.
Mastery level 8-12 · Lớp 9-12 · Patterns (Quy luật) · Models (Mô hình)
| Bậc | Learner làm được gì |
|---|---|
| Đang hình thành | Dùng tiêu chí mơ hồ như "to" hoặc "đẹp" |
| Đạt | Mỗi bước chia đôi rõ ràng, không chồng lấn, không bỏ sót |
| Vững | Khoá của learner hoạt động được trong tay người khác, không cần giải thích thêm |
Bằng chứng đạt. Nhóm khác dùng khoá của learner và định loại đúng toàn bộ mẫu vật.
Hiểu lầm thường gặp. Tiêu chí nào cũng được, miễn mình hiểu. "Con to" là tiêu chí không dùng lại được vì mỗi người hiểu một kiểu. Ràng buộc thật là tiêu chí phải quan sát được và không mơ hồ, đúng như yêu cầu với chỉ dẫn ở Module 2.1 môn Tin học.
Knowledge node. Xây dựng khoá phân loại · Tiêu chí loại trừ · Tính khách quan của tiêu chí
Dạy module này theo kiểu IB
Concept-based. Khái niệm dẫn dắt là Patterns: phân loại là việc áp một trật tự do người chọn lên một thế giới liên tục.
Inquiry. Khuôn hộp cúc áo, làm trước khi động tới sinh vật:
Một hộp cúc áo đủ loại. "Hãy chia thành các nhóm."
↓
Các nhóm chia rất khác nhau: theo màu, theo số lỗ, theo kích thước
↓
"Nhóm nào chia ĐÚNG?" (tất cả, và đó là điểm cần đạt)
↓
"Giờ hãy viết hướng dẫn để nhóm khác chia được y hệt em"
↓
Đổi hướng dẫn, thử. Chỗ nào chia ra khác thì chỗ đó tiêu chí còn mơ hồ.Dùng cúc áo thay vì sinh vật bỏ hết rào cản kiến thức, nên learner tập trung được vào đúng thứ đang học: tiêu chí là gì và thế nào là một tiêu chí dùng được.